6. የኃጢአት ውጤቶች

6.1 ቁጣና ፍርድ

እግዚአብሔር ስለ ፍጡራኑ ዓመፅ ምን እንደሚሰማው

የእግዚአብሔር ቁጣ ለኃጢአትና ለክፋት ያለው ተቃውሞ ስሜታዊ አካል ነው። ቁጣ እግዚአብሔር ስለ ፍጡራኑ ዓመፅ የሚሰማው ስሜት ነው። የእግዚአብሔር ቁጣ የእሱ ስሜታዊ ምላሽ እና ለኃጢአት ስሜታዊ ምላሽ ነው። የእግዚአብሔር ቁጣ የቅድስናው፣ የፍቅሩ እና የጽድቅ ምላሽ ነው። በዚያ ቅድስና፣ ፍቅር እና ጽድቅ፣ የእግዚአብሔር ለኃጢአትና ለክፋት ያለው አመለካከትና ግድየለሽነት ሳይሆን ቁጣ እና አለመደሰት ነው። ፍጥረታት ለፈጣሪያቸው እንዳይገዙ የሚያደርገው ኃጢአት ነው። ኃጢአት እግዚአብሔር የሚጠላው ነገር ነ። ቁጣ የእግዚአብሔር የግል፣ ሕያው፣ ተግባራዊ እና የፍርድ ጠላትነት ነው። ኃጢአት ከእግዚአብሔር ጋር እየተዋጋ ከሆነ፣ ቁጣ እግዚአብሔር ከኃጢአት ጋር እየተዋጋ ነው ማለት ነው። ቁጣ ‘በበደል አውድ ውስጥ የሚቀሰቀስ … ጨካኝ ወይም ምክንያታዊ የሆነ ነገር ነው።

የእግዚአብሔር ቁጣ ለመጀመሪያ ጊዜ በእባቡ ላይ ሲወርድ እና ከዚያም በምድር ላይ፣ የሰው ልጅ መኖር፣ መራመድ እና መሥራት ያለበትን የተፈጠረ ሥርዓት ሲወርድ እናያለን። (ዘፍ 3:14, 17)። ከጥቂት ጊዜ በኋላ፣ ቃየን ወንድሙን ከገደለ በኋላ የእግዚአብሔር እርግማን ወረደበት (ዘፍ 4:11)።

እግዚአብሔር ‘ለቁጣ የዘገየ’ እንደሆነ በተደጋጋሚ ቢነገርም (ዘጸ 34:6፤ ዘኍልቍ 14:18፤ ነህ 9:17፤ መዝሙር 86:15፤ 103:8፤ 145:8፤ ኢዮኤል 2:13፤ ናህ 1:3)፣ እንዲሁም ክፋትንና ዓመፅን ‘እንደጠላና’ እንደሚጠላ በተደጋጋሚ ተነግሯል (መዝ 5:5-6፤ 11:5)፣ እንዲሁም ዝርፊያን፣ ኢፍትሃዊነትን፣ ጭቆናንና ብዝበዛን ይጠላል (ኢሳ 61:8፤ አሞጽ 5:21)።

የሰው ልጅ ለእግዚአብሔር ያለው ጥላቻ (ሮሜ 1:30) የእግዚአብሔርን ግልጽ ጥላቻ ያስነሳል (ዘጸ 20:5፤ ዘዳግም 7:10)። የእግዚአብሔር በኃጢአት ላይ ያለው ቁጣ አንዳንድ ጊዜ ‘እንደሚቃጠል’ ይነገራል (ዘጸአት 22:24፤ 32:10-11፤ 2ኛ ነገ 23:26፤ መዝ 78:49፤ 89:46)። የእግዚአብሔር ቁጣ ጦርነትን፣ ረሃብን፣ መቅሰፍትን፣ በሽታንና ውድመትን ጨምሮ በሚያስፈራ ሁኔታ ራሱን ይገልጣል (ዘዳግም 28:22፤ 2ኛ ሳሙኤል 24:1, 14፤ ኤር 25:37-38፤ ሕዝ 6:11-14)።

የእግዚአብሔር ቁጣ በተለይ ጭንቀትን፣ ድንጋጤንና ፍርሃትን ለማምጣት የታሰበ ነው (መዝ 78:49-51፤ 90:7-12፤ ኢሳ 2:17-19፤ ሕዝ 32:31-32)። የእግዚአብሔር ቁጣ በመሠረቱ አስጊ ነው። ከቅጣት ባሻገር፣ የቁጣ ተስፋ ኃጢአተኛ ሰዎችን ለማረጋጋት፣ ወደ አእምሮአቸው ለማምጣት፣ በተገቢው መንገድ እንዲፈሩ ለማድረግ፣ ወደ ንስሐ ለማምጣት የታሰበ ነው። የእግዚአብሔርን ይቅርታና ምሕረት እንዲጠይቁ ማድረግ ነው። በእርግጥም፣ ለእግዚአብሔር ቁጣ ተገዢ መሆን የመጨረሻው ህልማችን ሊሆን ይገባል (ኢሳ 5:25፤ 9:12፣ 17፣ 19፣ 21፤ 10:4-6፤ 13:9፣ 13፤ 30:27፤ 34:2፤ 55:14-16፤ 59:18፤ 63:1-6፤ 66:15-16፣ 24)። ይህን ከተናገርን፣ ምንም እንኳን የእግዚአብሔር ቁጣ በክፉ ላይ በእርግጥ እጅግ ከባድ እና ኃይለኛ ቢሆንም (ዘጸአት 15:7፤ ዘሌዋ 26:28፤ ዘዳግም 29:28፤ መዝሙር 2:5)፣ የእግዚአብሔር ቁጣ‘በፍጹም ድንገተኛ ቁጣ አይደለም፣ ነገር ግን በሰው ድርጊት ላይ የሚመጣ ምላሽ ነው። … የእግዚአብሔር ቁጣ ዕውር፣ ፈንጂ ኃይል አይደለም… ነገር ግን ይልቁንም በፈቃደኝነት እና ሆን ተብሎ የሚፈጸም፣ ትክክለኛ ነገር ነው፡፡ የእግዚአብሔር ቁጣ በሰው ኃጢአት የሚቀሰቀስ ነገር ነው።

እግዚአብሔር ለበጎና ለክፉ ያለው እንክብካቤ

በመጽሐፍ ቅዱስ ላይ የተመሠረተ የእግዚአብሔር ቁጣ የእግዚአብሔርን ፍቅር ከማዳከም ይልቅ ያጠናክራል፡፡ የእግዚአብሔር ለኃጢአት ያለው ጥላቻ የሚመነጨው ለሰው ልጅ ካለው ፍቅር ነው። የእግዚአብሔር ቁጣ ‘የጽድቅ ቁጣ… ለክፋት ትዕግስት ማጣት’ ከሕይወትና ከመልካምነት ፍቅር የሚመነጭ ነው። ለእነዚህ ያለውን ፍቅር የሚጎዳ ምንም ነገር ሊታገስ አይችልም። ግድየለሽነት የእንክብካቤ እጥረትን ያመለክታል።

በክፉ ነገር አይጨነቅም። በኃጢአት ረገድ ገለልተኛ ሊሆን አይችልም። በክፉ ነገር ላይ ያለው ቁጣ የሚንቀሳቀሰው በእንክብካቤው ነው። እግዚአብሔር ለፍጥረታቱ ደህንነት ያለው አሳቢነት ለቁጣ ያነሳሳዋል። የሚወዳቸውን ነገሮች የሚጎዳ፣ የሚያበላሽ ወይም የሚያስፈራራ ነገር ሁሉ ይቆጣል።

‘የእግዚአብሔርቁጣ ከባህሪው የራቀ አይደለም ነገር ግን ከተወሰኑ ሁኔታዎች ጋር በተያያዘ የባህሪው መገለጫ ነው። እንደ ፍጥረታቱ የሚወደን እግዚአብሔር እኛንም በእርሱ ላይ ያመፁ ኃጢአተኞች እንደመሆናችን ይጠላል፣ ምክንያቱም በዚያ ሁኔታ ውስጥ ሊታገሰን ስለማይችል።

ካልቪን እንዲህ ሲል ጽፏል፣ ‘እግዚአብሔር ወደደን ነገር ግን በክርስቶስ ከእኛ ጋር እስኪታረቅ ድረስ በተመሳሳይ ጊዜ በእኛ ላይ ተቆጥቶ ነበር።’

በዓለም አቀፍ ደረጃ

የእግዚአብሔር ቁጣ በዓለም አቀፍ ደረጃ ይሠራል፣ ‘በኃጢአታቸው እውነትን በሚዘጉ ሰዎች በኃጢአተኝነትና በዓመፃቸው ሁሉ ላይ የእግዚአብሔርቁጣ ከሰማይ ይገለጣል’ (ሮሜ 1፡18)። የእግዚአብሔር ቁጣ ተደራሽነት ዓለም አቀፋዊ ነው፡- ‘የአምላካችን እጅ ለበጎነት በሚሹት ሁሉ ላይ ነው፤ የቁጣውም ኃይሉን በሚተዉት ሁሉ ላይ ነው’ (ዕዝራ 8፡22)። ለእውነት የማይታዘዙ ነገር ግን ለዓመፃ ለሚታዘዙ፣ ሁሉ ላይ የእግዚአብሔርቁጣ ይሆናል። ክፉ ለሚያደርግ እያንዳንዱ ሰው መከራና ጭንቀት ይሆናል’ (ሮሜ 2፡8-9)።

በእርግጥ የእግዚአብሔርን ጠላትነት በተገቢው ክብደት ግምት ውስጥ ማስገባት አንፈልግም። ሆኖም፣ እውነታው ግን ‘በቤተ ክርስቲያን ሰፋ ባለ ባህል በጣም የሚያስፈልጋቸው የመጽሐፍ ቅዱስ ትምህርቶች አሉ።’ የእግዚአብሔር ቁጣ መጠንና የቁጣው ምላሽ ጥንካሬ እና በኃጢአትና በክፋት ላይ ያለውን ተቃውሞ ያለ ማመንታት መቀበል  አለብን፡፡

‘ዓለም ግራ በመጋባት የተሞላች፣ በእግዚአብሔር ቁጣ ምልክቶች የተሞላች፣ በፍርድ የተሞላች፣ በፍርሃት የተሞላች ናት፡፡ ዓለም ግን በእነዚህ ሁሉ ምንም አትረዳም። ዓለም በኃጢአትና በማስቆጣት የተሞላች መሆኗን እንረዳለን፤ እግዚአብሔርም ከሰው እረፍትን እንደሚወስድ፣ በውስጥም በውጭም ያለውን ሁሉ እንደሚያናውጥ እናውቃለን። የእግዚአብሔርን ቃል የማያውቁ ሰዎች እነዚህን ሥራዎች አያውቁም፤ ነገር ግን በብዙ ከንቱ አሳብ የተሞሉ ናቸው።

በማንኛውም ጊዜ እና ምንም ይሁን ምን፣ የእግዚአብሔር በኃጢአት ላይ የሚሰማው ቁጣ ሁልጊዜ ተገቢ ነው፣ ሁልጊዜም በጥሩ ምክንያት ተገቢ ነው። ይህንን ነጥብ የሚያረጋግጡ በመቶዎች የሚቆጠሩ የመጽሐፍ ቅዱስ ጥቅሶች አሉ። ክፋትም በጣም ክፉ ነው። እግዚአብሔር በኃጢአት እንደሚያዝን፣ እንደሚቆስል፣ እንደሚበሳጭ የታወቀ ነው። በእግዚአብሔር ውስጥ መበቀል ብዙውን ጊዜ በራሳችን ውስጥ የምናየው ‘በቀል’ አይደለም፣ ከሚገባው በላይ ህመም እና ጉዳት ለማድረስ የሚፈልግ፣ ነገር ግን ቅጣቱ ፍትሃዊ እና ምክንያታዊ የሆነበት፣ የበደሉን ወይም የወንጀልን ደረጃ የሚያሟላ ፍትህ ነው። የእግዚአብሔር በቀል ‘ዓይን ለአይን፣ ጥርስም በጥርስ’ ነው (ዘሌዋውያን 24:20)።

የእግዚአብሔር ቁጣ ለትክክለኛ እና ለክፉ ነገር ጥልቅ እና ጥልቅ አክብሮት ያሳያል። የእግዚአብሔርን ጥላቻ እና ለክፉ ነገር ያለውን ተቃውሞ ለማመልከት ነው። የቁጣ መልእክት በእርግጥ አስፈሪ ነው። ነገር ግን ክፋትና ጨካኝነት ምን ሊያደርጉ እንደሚችሉ በማየት ወደ ተስፋ መቁረጥ አፋፍ ላይ ለሚገፉ ሰዎች፣ ክፋት መጨረሻ እንዳልሆነ እና ክፋት የታሪክ ጫፍ እንዳልሆነ በማሰብ መጽናኛ ያገኛሉ።

ፈጣሪ ፈራጅ ነው

ከእግዚአብሔር ቁጣ ጋር የተያያዙት የእግዚአብሔር ፍርድ ተግባራዊ እውነታዎች ናቸው። ይህንን በመጀመሪያ በእባቡ ላይ ‘እንደ ፍርድ ወንበሩ’ ፍርድ ሲያስተላልፍ በተግባር እናያለን፣ ከዚያም በሔዋንና በአዳም ላይ (ዘፍ 3፡14-19)። እግዚአብሔር በእነዚህ ሦስት ሰዎች ድርጊት ‘ምክንያት’ ተከታታይ አሳዛኝ ውጤቶችን ይገልፃል (ቁ. 14፣ 17)።

ፍርድ የእግዚአብሔር አስተዳደር ገጽታ ነው። በሁሉም ነገር ላይ ላለው አገዛዝ መሠረታዊ ነው። እግዚአብሔር ዓለምን የመፍረድ ሁለንተናዊ ሥልጣን ከዓለም ጋር ካለው ፍጹም ጌትነት ቦታ የመነጨ ነው። እርሱ ፈጣሪ ነው። ምድርና ነዋሪዎቿ ፍጡሩ ናቸው። እርሱ ‘የሰማይና የምድር ሁሉ ጌታ ልዑል እግዚአብሔር’ (ዘፍ 14:19, 22) እና ስለዚህም ‘የምድር ሁሉ ፈራጅ’ ነው (ዘፍ 18:25)።

የእግዚአብሔር ሕግ የሚፈርድበት መለኪያ ነው።

የእግዚአብሔር ዓለም አቀፋዊ አገዛዝ፣ ሁሉን ቻይ የሆነው ክብሩ እና ‘በሕዝቦች ሁሉ ላይ’ ያለው ንግሥና በቀጥታ ከእግዚአብሔር የፍትሃዊነትና የጽድቅ ፍቅር ጋር የተያያዘ ነው (መዝ 99:1-4)። እንደ እውነቱ ከሆነ፣ እግዚአብሔር የፍትህ ምንጭ እና የጽድቅ ጠባቂ ነው፣ ምክንያቱም ፍትህና ጽድቅ ከእግዚአብሔር ተፈጥሮ ጋር የተዋሃዱ ናቸው፡፡ የእግዚአብሔርንም መንገዶች ይገልፃሉ (ዘፍ 18:19)። ‘የዙፋኑም መሠረት’ ናቸው (መዝ 97:2)። ፍርድ የእግዚአብሔር ባሕርይ እና የእግዚአብሔር ቅዱስ ፍቅር መሣሪያ ነጸብራቅ ነው። ፍትህና ጽድቅ ለግል ግንኙነቶች እና ለማህበራዊ ሕይወት ሙሉ በሙሉ አስፈላጊ ናቸው። የእግዚአብሔር የተገባ ፍቅር የሞራል መግለጫ ናቸው (መዝ 33:5)።

ዓላማው ነገሮችን ማስተካከል ነው

ፍርድ በተግባር ስህተት የሆነውን ነገር ማውገዝ እና ትክክል የሆነውን ነገር ማረጋገጥን ያካትታል። በፍርድ እግዚአብሔር በጥፋተኝነት እና በንጽህና መካከል ልዩነት ያደርጋል። የእግዚአብሔር ፍርድ ግብ ፍትህን እና ስምምነትን መመለስ ነው። ኢፍትሃዊነት እና ስህተት በሚኖርበት ጊዜ፣ በረብሻ እና በረብሻ አካባቢ፣ የእግዚአብሔር ፍርድ ነገሮችን ለማስተካከል እና ዓለምን ሥርዓት ለማስያዝ ያለመ የእሱ ተግባር ነው።

ፍርድ እግዚአብሔር ከኃጢአተኛ ፍጡራኑ ጋር ባለው ግንኙነት ውስጥ ሙሉ በሙሉ መሠረታዊ የሆነ ነገርን ይገልፃል። በዚህ ውስጥ እግዚአብሔር የሰዎችን አመለካከት እና ድርጊት፣ ሀሳባቸውን እና ድርጊቶቻቸውን ግምት ውስጥ ያስገባል። ይህ ጥልቅ ሂደት ሲሆን፣ እግዚአብሔር ስለ ሁሉም ጉዳዮች ባለው ሙሉ እውቀት ላይ የተመሠረተ ነው። የእግዚአብሔር ግምገማ የሚከናወነው በእያንዳንዱ የሰው ልጅ ሕይወት ማይክሮ ሚዛን እንዲሁም ስለ ታሪክ ሁሉ በማክሮ ሚዛን ላይ ነው። ‘የእግዚአብሔር ፍርድ ወደ ልብ እና ወደ ሰው ሙሉ ሁኔታዎች ይመለከታል። በመጨረሻም፣ የእግዚአብሔር ፍርድ የእያንዳንዱን ፍጡር ግንኙነት እና የግል ይዘት ይመለከታል፣ እምነት እና ታዛዥነት ወይም ዓመፅ እና አለመታዘዝንም እንዲሁ።

የእግዚአብሔር ፍርድ የእግዚአብሔር መንግሥት አገዛዝ የሚተገበርበት መንገድ ነው። ከኃጢአትና ከክፋት ጋር በተያያዘ፣ የእግዚአብሔር አገዛዝ በመጀመሪያ የሚቋቋመው በመገለል፣ በቅጣት፣ በመጥፋት እና በሞት ሲሆን፣ ሁለተኛ ደግሞ እነዚህን ክፉ ነገሮች በይቅርታ፣ በመመለስ፣ በዳግም መወለድ እና በዘላለማዊ ሕይወት በመተካት ነው። የእግዚአብሔር ፍርድ ኃጢአት የመጨረሻ እንዳልሆነ ያሳያል። ኢፍትሃዊ በሆነ ሁኔታ ፍትህ እንደሚያሸንፍ፣ በክፉ ፊት መልካም እንደሚያሸንፍ ያረጋግጣል። ፍርድ ማለት በመጨረሻ የእግዚአብሔር ፈቃድ ፍጹም በሆነ መልኩ ይፈጸማል ማለት ነው።’

የእግዚአብሔር ፍርድ ተጠያቂነታችንን፣ ኃላፊነታችንን እና ዋጋችንን ያጎላል። ‘በሰው ልጅ ስህተት ላይ የመለኮታዊ ፍርድ እውነት በሥነ ምግባር አጽናፈ ዓለም ውስጥ አስፈላጊ ነው።’ በፍርድ፣ እግዚአብሔር ‘እነዚህን እሴቶች ይፋ ያደርጋል፤

የእግዚአብሔር የፍርድ ጊዜ አሁን በታሪክ ውስጥ፣ በዚህ የአሁኑ ሕይወት ሂደት ውስጥ፣ እንዲሁም በመጨረሻ ‘በዓለም ላይ በሚፈርድበት ቀን’ (የሐዋርያት ሥራ 17:31) ‘በታላቁ ነጭ ዙፋን’ ፊት (ራዕይ 20:11-15) ይከናወናል።

6.2 ጥፋተኝነት እና ቅጣት

የጥፋተኝነት ስሜት እና እውነታው

የመጀመሪያዎቹ ጥንዶች የመጀመሪያውን ኃጢአት ተከትሎ፣ በጣም ፈጣን የሆነው ውጤት የተለወጠ የንቃተ ህሊና ሁኔታ ነበር፡ ‘የሁለቱም ዓይኖች ተከፈቱ፣ ራቁታቸውንም እንደነበሩ አወቁ’ (ዘፍ 3:7)። የውርደት እና የውርደት ጭንቀት ነበራቸው፡ ‘ሰውየውና ሚስቱ ከእግዚአብሔር አምላክ ፊት ተሸሸጉ’ (ዘፍ 3:8)።

የአዳምና የሔዋን ባህሪ ስለ ውድቀት ጥልቅ ግንዛቤ አሳይቷል። ወዲያውኑ ያደረጉት ነገር ስህተት መሆኑን አወቁ። የጥፋተኝነት ስሜታቸውን ተረዱ፣ ይህም እንዲፈሩ አደረጋቸው፡- ‘ዕራቁቴን ስለነበርኩ ፈርቼ ነበር፣ ተሸሸግሁም’ አሉ (ዘፍ 3፡10)። በእርግጥ ማስጠንቀቂያ ተሰጥቷቸዋል። የእግዚአብሔርን ትእዛዝ አለመታዘዝ አስከፊ መዘዝ ያስከትላል። ይህንን ተረድተውታል፣ ስለዚህ ጭንቀታቸውና ፍርሃታቸው እነዚያን ውጤቶች ለመሸከም አበቃቸው።

ነገር ግን በመጽሐፍ ቅዱስ ትምህርት የጥፋተኝነት ስሜት ከውድቀት ስሜት እጅግ በጣም ከባድ ጉዳይ ነው። የጥፋተኝነት ስሜት ለግል ጉድለት ንቃተ ህሊና ስሜታዊነት ብቻ አይደለም። የጥፋተኝነት ስሜት ከታወከ ሕሊና የሚመጣ ውስጣዊ ጉዳይ ነው። መራራ፣ የሚያሠቃይ የጥፋተኝነት ግንዛቤ በጣም የሚያዳክም እና የሚያሰቃይ ሊሆን ይችላል (መዝ 32፡3-4፤ ሉቃስ 22፡61-62)። የጥፋተኝነት ስሜት እጅግ ጎጂ ሊሆን ይችላል፣ ነገር ግን በእግዚአብሔርና በሌሎች ፊት እውነተኛ የጥፋተኝነት ስሜት እውነተኛ ስህተት መሆኑን ሲያስጠነቅቀን ዋጋ አለው። የእግዚአብሔርን ሕግ መጣስ አብሮ ወይም ተከትሎ የሚመጣው የጥፋተኝነት ህመም ገንቢና፣ ጤናማ ምላሽ ሲሰጥ፣ ኃጢአትን መናዘዝ፣ በእምነት ወደ እግዚአብሔር መመለስ እና ንስሐ መግባትን ሲያመጣ በትክክል ይሰራል።

አንድ ሰው ከእግዚአብሔር ሕግ ጋር ያለው ግንኙነት ዓላማ

በመጽሐፍ ቅዱስ ትምህርት ጥፋተኝነት በመሠረቱ የፍርድ ቤት ጉዳይ እና ከፍርድ ቤት ጋር የተያያዘ ነው። ጥፋተኝነት ሕግን በመጣስ የሚመጣ የወንጀል ኃላፊነትን የሚያመለክት የሕግ ቃል ሲሆን ይህም የሰውም ሆነ የመለኮት ነው። ጥፋተኝነት አንድ ሰው ከእግዚአብሔር ሕግ ጋር ያለውን ግንኙነት ሁኔታ የሚገልጸው ያ ሕግ ሲጣስ፣ ድንበር ሲሻገር፣ ጉዳዩ ሲተላለፍ ነው። በእግዚአብሔር ፊት በጥፋተኝነት ጉዳይ፣ የእግዚአብሔርን ፈቃድ የሚያስገድድ ከእግዚአብሔር ውጭ ሕግ የለም። ይልቁንም የእግዚአብሔር ሕግ የእግዚአብሔርን ማንነት እና ባህሪ ያንፀባርቃል። ስለዚህ፣ የእውነተኛ ጥፋተኝነት ተጨባጭ ስሜት ከኃጢአት የሚመጣውን ተጨባጭ የጥፋተኝነት ሁኔታ ያሳያል። ኃጢአት ራሱ በእግዚአብሔር ላይ የሚፈጸም ጥፋት ነው (መዝ 51፡4)። የእግዚአብሔርን ሕግ መጣስ እና የእግዚአብሔርን ፍቅር አለመቀበል ነው። ዓላማዊ ጥፋተኝነት የሚከሰተው አንድን ሰው በእግዚአብሔር ፊት ተጠያቂ የሚያደርግ እና በእርሱ የሚኮነንበትን ማንኛውንም ዓይነት የኃጢአት አመለካከት ወይም ድርጊት በመጠቀም ነው። ዓላማዊ ጥፋተኝነት የእግዚአብሔር ሕግ በሚጣስበት ጊዜ ሁሉ እንደ ጠንካራ መንፈሳዊ እውነታ ሆኖ ይከሰታል። እውነተኛ የጥፋተኝነት ሁኔታ የሚፈጠረው ‘በእግዚአብሔር ትእዛዛት መደረግ የሌለበትን’ ማንኛውንም ነገር በማድረግ ነው (ዘሌዋውያን 4:13)።

ይህ ማለት ግን ተጨባጭ የሕግ ጥፋተኝነት የግል ጉዳይ አይደለም ማለት አይደለም። በእርግጥ ነውና። የእግዚአብሔርን ትእዛዛት እና ሕጉና መጣስ እና ከእግዚአብሔር ጋር የግል ግንኙነትን መጣስ ኃጢአት ነው። ኃጢአት የግንኙነት ክህደት ነው። በእግዚአብሔር የተፈጠሩት የሰው ልጆች የእግዚአብሔርን የሥነ ምግባር ደረጃዎች ሕጋ መጣስ በትክክል የሚፈጠረው ከራሱ ጋር ባለው የግል ግንኙነት አውድ ውስጥ ነው። ስለዚህ በእግዚአብሔር ፊት ጥፋተኝነት የእግዚአብሔርን ሕግ የጣሰ ሰው ተጨባጭ የሕግ፣ የሞራል እና የግንኙነት ሁኔታ ነው፡፡

የእግዚአብሔር ሕግ ለእግዚአብሔር ሕዝብ ጥቅም አለው። ከሁሉም ተጓዳኝ መርሆዎቹ እና እሴቶቹ ጋር፣ የእግዚአብሔር ሕግ የፍጥረታቱን ደህንነት ለማቋቋም እና ለማሳደግ የታሰበ ነው። የእግዚአብሔር ሕግ ዓላማው ሰዎችን ከእርሱ ጋር ባላቸው ግንኙነት እና እርስ በርስ በሚኖረው ግንኙነት ማስተማርና መምራት ነው። የእግዚአብሔር ሕግ የግለሰቦችን እና የማህበረሰቦችን ደህንነት መጠበቅ እና መጠበቅ አለበት። ተጨባጭ ጥፋተኝነት የጋራ አንድምታ አለው (ዘሌዋውያን 4:3፤ ዘዳግም 24:4፤ ኢያሱ 7)፣ ነገር ግን የበለጠ ትኩረት የሚሰጠው በግለሰብ ጥፋተኝነት እና በግል ኃላፊነት ላይ ነው (ሕዝቅኤል 18)። የክርስቶስ የእግዚአብሔር ሕግ አፈጻጸምን በተመለከተ የተሰጠው ትምህርት የኃጢአት ባህሪን ከኃጢአት ዝንባሌዎች እና ተነሳሽነት ሥሮቹን በማገናኘት የግል ጥፋተኝነት እና ኃላፊነት ጥልቀት ግንዛቤን ከፍ አድርጓል (ማቴ 5:17-32)።

እውነተኛ ስህተት ችላ ሊባል አይችልም

የእግዚአብሔር ሕግ የተቀመጠው በእግዚአብሔር በቀጥታ በተነገሩ እና በሕዝብ መዝገብ ላይ በተቀመጡት የትእዛዝ እና የተስፋ ቃላት ነው። እግዚአብሔር የታዛዥነት (በረከት) ውጤቶችን እና አለመታዘዝን (እርግማን) ውጤቶች ተናግሯል፣ እነዚህን ጉዳዮች በዝርዝር በግልፅ ገልጾታል (ዘፍ 2:17፤ ዘዳግም 28:1)

እግዚአብሔር ለራሱ ታማኝ በመሆኑ፣ የተናገረውን ይጠብቃል። አለበለዚያ ራሱን መካድ ይሆናል። እግዚአብሔር ኃጢአት ገዳይ ነው ብሏል። ‘የእውነት አባት የሆነው እግዚአብሔር ስለ ሞት የተናገረውን ቃል መመለስ የማይታሰብ ነገር ነው… ራሱን ሊያታልል አይችልም… [ነገር ግን] ከሁሉም ጋር ያለውን የባህሪውን ወጥነት መጠበቅ አለበት።’

እግዚአብሔር ለቃሉ ታማኝ እና በፍትህ ወጥነት ያለው ለመሆን፣ የጥፋተኝነት ፍርድን መመስከር እና በጥፋተኛው ላይ እርምጃ መውሰድ አለበት። እርሱ ዝም ብሎ ክፋትን ችላ ማለት አይችልም። ምክኒያቱም ክፋትን ችላ ማለት ተፈጥሮውን መካድ ይሆናል። በእግዚአብሔር ፊት በጥፋተኝነት ጉዳይ፣ እግዚአብሔር ራሱ ዳኛ እና ፈራጅ ነው። ተጠያቂነትን እና ኃላፊነትን፣ ጥፋተኝነትን እና ተጠያቂነትን የሚወስነው እርሱ ራሱ ነው። የፍጥረታቱን ተጨባጭ ጥፋተኝነት ትኩረት አለመስጠት፣ እውነታውን ቢያሳይም ንፁህነታቸውን ማወጅ፣ ሙሉ በሙሉ የፍትህ መጓደል ይሆናል። ይህ እግዚአብሔር ፈጽሞ ማድረግ የማይችለው ነገር ነው። ሰዎች ከእርሱ ጋር በተያያዘ ስላላቸው አመለካከት እና ድርጊት በእግዚአብሔር ዘንድ በህግ ተጠያቂ ናቸው።

‘የእግዚአብሔርን ጻድቅ ሕግ መተላለፍና ከዚህ ተቃራኒ የሆነ ኃጢአት ሁሉ በራሱ ተፈጥሮ ኃጢአተኛውን በኃጢአት ላይ ኃጢአት ያመጣል፤ በዚህም ምክንያት በእግዚአብሔር ቁጣና በሕግ እርግማን ይታሰራሉ፤ በዚህም ምክንያት በመንፈሳዊ፣ በጊዜያዊና በዘላለማዊ ችግሮች ሁሉ ለሞት ይዳረጋሉ።’

በእግዚአብሔር ፊት ጥፋተኝነትን ማስወገድ ከበዳዩ ኃይል በላይ ነው። በእርግጥ ጥፋተኛው ኃጢአቱን ማወቅ፣ ጥፋቱን መናዘዝ እና በካሳ አማካኝነት ጸጸትን ማሳየት አለበት (ዘሌዋውያን 5:5-7)። ነገር ግን ጥፋተኝነትን ማስወገድ እግዚአብሔር ራሱ ያቋቋመውን መንገድ ማለትም በደም መሥዋዕት አማካኝነት ማስተሰረያ፣ ‘የኃጢአት መሥዋዕት’ ይፈልጋል (ዘሌዋውያን 5:6-10፤ 16:1-34) ፡፡በሚያስገርም ሁኔታ፣ እግዚአብሔር ራሱ ኃጢአታችንን እንደሚያስተሰርይልን ቃል ገብቷል (መዝ 78:38፤ ሕዝ 16:62-63)። እግዚአብሔር ራሱ በልጁ በኢየሱስ ክርስቶስ በመስቀል ላይ ሲሞት የሆነው ይህ ነው (ሮሜ 3:25፤ ዕብ 2:17)።

ለእግዚአብሔር ዕዳ

በእግዚአብሔር ፊት ጥፋተኛ መሆን ዕዳን ያስከትላል። ለእግዚአብሔር ዕዳ መሆን በግል ንስሐ እና በኢየሱስ ክርስቶስ በማመን ከእግዚአብሔር ይቅርታን ይጠይቃል (ማቴ 6:12)፣ በመከራው እና በሞቱ ምክንያት በመስዋዕትነት የሚቀርብ የደም መስዋዕትነት (ማቴ 26:28፤ ዕብ 9:22፤ 10:1-19)። በዚህ ጉዳይ የእግዚአብሔርን እጅ የሚያስገድድ ምንም ነገር የለም፣ ከኃጢአታችንና ከበደላችን በተጨማሪ፣ ከእኛ ምንም አስተዋጽኦ አያደርግም። የኃጢአት ይቅርታ፣ የጥፋተኝነት መወገድ እና የንጽሕና መግለጫ ሙሉ በሙሉ ነፃ ‘ስጦታ… በእምነት የሚቀበል’ ነው (ሮሜ 3:24-25)።

ኩነኔ እና ቅጣት በፍትሃዊነት ይገባቸዋል

በኃጢአት የሚመጣ የጥፋተኝነት ስሜት የኩነኔ መሠረት ስለሆነ ጥፋተኝነት እና ቅጣት በምክንያት የተያያዙ ናቸው። ጥፋተኝነት ኩነኔ ይገባዋል። በተራው ደግሞ ለቅጣት ተጠያቂነትን ያስከትላል። ቅጣት እንደ ቃል በመጀመሪያ የሚታየው በቃየን (ዘፍ 4:13) እና ከዚያም በሰዶም ጉዳይ (ዘፍ 19:15) ነው። ነገር ግን የኃጢአትና የቅጣት ትስስር በአዳምና በሔዋን ኃጢአት ከመገባቱ በፊት፣ የእግዚአብሔርን ትእዛዝ አለመታዘዝ ሞትን ያስከትላል ተብሎ በሚነገርበት ጊዜመ ተገልጾአል (ዘፍ 2፡17)። ይህ እውነታ፣ የጥፋተኝነት ቅጣት፣ ኃጢአትና በደል አንድን ሰው በአሰቃቂ ቅጣት በመክፈል ለቅጣት እንደሚዳርጉት በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ ተጽፎ ይገኛል። በቅዱሳት መጻሕፍት ውስጥ ተጨባጭ ጥፋተኝነት ሆን ተብሎ ከመለኮታዊ ቅጣት ጋር የሚገናኝባቸው ስፍር ቁጥር የሌላቸው አጋጣሚዎች አሉ።

በአሁኑ ሕይወት የኃጢአት ቅጣት ጊዜያዊ ነው። በመጨረሻው ደግሞ ማለቂያ የሌለው መከራና ስቃይ ነው (ማቴ 25፡46፤ 2 ተሰ 1፡9፤ ይሁዳ 7፤ ራዕ 20፡10፣ 14-15)። በሲኦል ውስጥ የክፋት የመጨረሻ ፍርድ የእግዚአብሔር የበቀል ፍትህ ዘላለማዊ መግለጫ ሆኖ ይቆማል። በበቀል ቅጣት ለጥፋተኝነት የሚከፈል ወሳኝ ምሳሌ የክርስቶስ ሞት የኃጢአት ቅጣት መሆኑ ነው። ይህ ዘላቂ ማሳያ የእግዚአብሔርን ፍርድ በኃጢአት ላይ መፈጸሙን በእርሱ ለሚታመኑ ሰዎች የክርስቶስ ደም የፈሰሰው ቅጣታቸውን እርሱ ለማስወገድ ስለወሰነ ነው።

የእግዚአብሔር ፍርድ እንደ ሁኔታውና እንደ ሥራው በአግባቡ የሚተገበሩ ስጦታዎችን፣ ሽልማቶችንና ቅጣቶችን ይደነግጋል። እግዚአብሔር ዓለምን የሚያስተዳድርባቸውና የሚገዛባቸው መርሆዎች እነዚህ ናቸው። በዚህ መንገድ የእግዚአብሔር ዓለም የሞራል መዋቅርና ሥርዓት ይጠበቃል። ጽድቅ በበረከትና በደኅንነት ይገለጣል። ፍትህ ጥፋተኞች እንዲሰቃዩና ንጹሐን እንዲበለጽጉ ይጠይቃል። ኃጢአት ቅጣት ይገባዋል። ፍትህ ያስገድደዋል። በጽድቅና በክፉ፣ በክፋትና በጎነት ላይ የተመሠረተ ሲሆን ሁሉም በእግዚአብሔር ቅዱስ ባሕርይ ላይ የተመሠረተ ነው። የምድር ሁሉ ፈራጅ ትክክል የሆነውን ያደርጋል (ዘፍ 18፡25)።

የቅጣት ዓላማና ግብ

ቅጣት በሕግ ተላላፊዎችና በዳዮች ላይ ሥቃይና መከራን ማስከተልን ያካትታል። የደም በቀል ሐሳብ በመጽሐፍ ቅዱስ መጀመሪያ ላይ የታየ ​​ሲሆን በእግዚአብሔር አምሳል በተፈጠረው ሰው ላይ ጉዳት ማድረስ በሚያስከትል ትክክለኛ ስህተት ላይ የተመሠረተ ነው (ዘፍ 4፡10-11፤ 9፡6)። በቅዱሳት መጻሕፍት ውስጥ፣ የበቀል ሕግ ለበደል እንደ በቀል ቅጣት እንዲጣል ይጠይቃል። ግለሰቦች ለሚያደርጉት ነገርም ሆነ ለማያደርጉት ነገር ተጠያቂ ናቸው። መላው ዓለም ለእግዚአብሔር ተጠያቂ ነው (ሮሜ 3:19)። ለበጎ ሥራ ​​የሚከፈለው ሽልማትና ለበደል የሚከፈለው ቅጣት በእግዚአብሔር አጽናፈ ዓለም የሞራል መዋቅር ውስጥ የተገነቡ ናቸው። ተስፋና ፍርሃት አንዱ ወይም ሌላው የሚጠብቀው ውስጣዊ ስሜት ነው። ሕሊና የሞራል ስሜታዊነት ውስጣዊ ንቃተ ህሊና ነው። ለበጎ ሥራ ​​የሚኖረው እርካታ እና ለበደል የሚሰማው የጥፋተኝነት ስሜት ከሰው ልጅ ሕገ መንግሥት ጋር በጥብቅ የተሳሰረ ነው።

እግዚአብሔር ኃጢአትን ባይቀጣ ኖሮ ለክፉዎች ለበጎ ነገር የሚሰጠውን ተመሳሳይ መብት ይሰጠዋልና ራሱን ይክዳል። እግዚአብሔር አምላክ ሆኖ እንዲቀጥል የኃጢአት ቅጣት አስፈላጊ ነው። እግዚአብሔር … ኃጢአተኞች ለሕጉ ከመገዛትና ከመታዘዝ ይልቅ እንዲቃወሙትና በተግባርም ራሳቸውን ከእግዚአብሔር ጋር እኩል እንዲሆኑ ሊፈቅድላቸው አይችልም። ቅጣት በፍትህ ብቻ የመኖር መብት እንዳለው፣ እግዚአብሔር ብቻ መልካምና ታላቅ መሆኑን የሚያሳይ ጠንካራ ማስረጃ ነው።’

6.3 መከራና ሞት

ህመምና መከራ የኃጢአት ውጤት ናቸው

የሰው ልጅ የመጀመሪያ ኃጢአትን ተከትሎ የሞት ፍርድ ይነገረዋል (‘ወደ አፈር ትመለሳለህ’)። የሞት ሁለንተናዊ አይቀሬነት ተዘግቦአል (ዘፍ 5፡5-31)። ነገር ግን የአካላዊ ሞት ክስተት ኃጢአት ወደ ዓለም ሲመጣ ወዲያውኑ አይከሰትም። የአካል ሞት ለተወሰነ ጊዜ ይዘገያል፣ ነገር ግን ሌሎች አስከፊ ቅጣቶች ከዚህ በፊት ይሰጣሉ፡፡ ፍርሃት የጥፋተኝነት ስሜት፣ እፍረት፣ ህመም፣ እርግማን፣ ብስጭት፣ ከንቱነት፣ ብክነት፣ ኪሳራ፣ ሀዘን፣ ትግል፣ ድካም እና ስደት ብተመሳሳይ መልኩ ተጠቅሰዋል (ዘፍ 3፡7-24)። ብዙም ሳይቆይ ምቀኝነት፣ ቁጣ፣ ክፋት፣ ግድያ እና ውሸት ተጨምረዋል (ዘፍ 4፡8-16)። ሥቃይና ጭንቀት በሰው ልጅ ሕይወት ውስጥ የማይለወጥና ውጤታማ በሆነ መንገድ ‘ለሞት ዝግጅት፣ ቀጣይነት ያለው ሞት’ ሆነው ተጠቅሰዋል (ዘፍ 4፡7)። የኃጢአት ኃይለኛ ስጋት ሁልጊዜም የማይቋረጥና የማያልቅ ነው።

ኃጢአትና መከራ እርስ በርስ የተሳሰሩ ናቸው። ክፋት የሚመጣው ከኃጢአት ሲሆን መከራም የሚመጣው ከክፋት ነው። ለኃጢአት ጊዜያዊ ቅጣት ሆኖ የመጣው ‘የሰው ልጅ ሕይወት መከራዎች፣ ከመጀመሪያዎቹ የሕፃናት ጩኸት እስከ ሞት የመጨረሻ ጩኸት’ ድረስ ነው። ይህ ማለት ሁሉም የተወሰኑ ስቃዮች በቀጥታ ከተወሰነ ኃጢአት ምንጭ ጋር በቀጥታ ሊገናኙ ይችላሉ ማለት አይደለም። ነገር ግን በአጠቃላይ ኃጢአትና መከራ በቀጥታም ሆነ በተዘዋዋሪ የተያያዙ ናቸው፣ እናም በኃጢአት ምክንያት በሚመጣው ክፋት ምክንያት መከራ የማይቀር እና ሁሉን አቀፍ ነው።

መላው ፍጥረት ለከንቱነት ተገዢ ነው

ህመም፣ ትግል እና መከራ ከኃጢአተኛ የሰው ልጅ ተሞክሮ ጋር ሙሉ በሙሉ የተዋሃዱ በመሆናቸው ያለእነሱ መኖር ምን ማለት እንደሆነ መገመት አንችልም። የመከራው መጠን ከግል ሀዘን እስከ አጠቃላይ አደጋዎች ይደርሳል። በዓለም ላይ ያለው የህመም መጠን ለማመን ይከብዳል። አንዳንድ ችግሮች ከግል በደል የሚመነጩ ናቸው፣ ነገር ግን ብዙ ህመምና አደጋዎች በግልጽ ከግለሰብ ቁጥጥር ውጭ ናቸው።

በቅዱሳት መጻሕፍት ውስጥ ለእያንዳንዱ ሁኔታ የሚሆን አጠቃላይ የመከራ ማብራሪያ ባይኖርም፣ በሰው ልጅ ስቃይና በሰው ኃጢአት መካከል ያለው አስፈላጊ ግንኙነት አሁንም አለ። ልክ እንደ ሞት ህመምና ስቃይ ሁልጊዜም በሰው ልጅ ተሞክሮ የተለመደ ክፍል ነው፣ ነገር ግን ከተፈጠረ የሰው ልጅ ተፈጥሮ አንፃር ያልተለመደና ተፈጥሯዊ ያልሆነ ተሞክሮ ነው።

የመመሪያዎቹ ጥንዶች ኃጢአት ሁለንተናዊና ቋሚ ነው (ዘፍ 3፡1-19)። የአሁኑ ሕይወት በመከራና በአደጋ፣ በልብ ህመምና በፍርሃት፣ በኢ-ፍትሃዊነትና በአሰቃቂ ሁኔታ፣ በመበስበስና በሐዘን የተሞላ ነው። በትውልድና በሞት ድንበር መስመሮች መካከል የሚሆነው ነገር እጅግ አጥጋቢ አይደለም። በኃጢአት ዓለም ውስጥ መኖር እጅግ ግራ የሚያጋባ ሲሆን በጣም ኢ-ፍትሃዊ ሊሆን ይችላል፣ ምክንያቱም ጥፋተኞች ብቻ ሳይሆኑ ንጹሐንም ይሰቃያሉ። መላው ምድራዊ ፍጥረትና በውስጡ የሚኖረው እያንዳንዱ ፍጡር ለመበስበስና ለጊዜያዊነት፣ ለከንቱነትም፣ ይጋለጣል (መዝ 89፡47፤ መክ 1፡2-12፡8፤ ሮሜ 1፡21፤ 8፡20፤ ኤፌ 4፡17፤ 1ኛ ጴጥሮስ 1፡18)። ፊቱን በዚህ ሁኔታ ላይ ስለሚያደርግ፣ የእግዚአብሔር ቁጣ ተቀባይነት አለው ምክንያቱም ኢ-ፍትሃዊነትን ስለሚቀጣና በመጨረሻመ በፍቅር የተመለሰውን የትክክለኛ ግንኙነት ድል ስለሚያመለክት። ነገር ግን፣ ቅጣትን በመንቀጥቀጥ ‘መቀበላችን’ መልካም ነው።

ሕይወት ተበላሽቷል ግን አልተሟጠጠም

ይህንን ከተናገርን በኋላ የእግዚአብሔር ሕይወት ሰጪ ዓላማ አይጠፋም። ከመጀመሪያው ጀምሮ የእግዚአብሔር ጥበቃ እስከ ነፍሰ ገዳይ ድረስም ይዘልቃል (ዘፍ 4፡15)። ስለዚህ፣ የወደቀው የሰው ልጅ ሁኔታ መልካሙንናን እና መጥፎውን ያጠቃልላል። ‘የምንኖርባት ምድር ሰማይ አይደለችም ነገር ግን ሲኦልም አይደለችም። በሁለቱ መካከል ትቆማለች፡፡ የእያንዳንዳቸውም አይነት ባህሪ አላት።’ የሰው ሕይወት ተበላሽቷል ተረግሟልም ነገር ግን ወዲያውኑ አይፈርስም። የእግዚአብሔር ቸርነት ለዓለም ሁሉ ለወደቀው የሰው ልጅ ተስማሚ ሁኔታዎችን ይሰጣል። አለበለዚያ በእርግጠኝነት ማንም አይተርፍም ነበር። የእግዚአብሔር ምሕረት አሁንም ‘በፈጠረው ሁሉ ላይ’ ነው (መዝ 145፡6)። በእርግጥ፣ መከራ በእግዚአብሔር ዓላማ ውስጥ የመጀመሪያም ሆነ የመጨረሻ አይደለም። እግዚአብሔር አዲስ ፍጥረት ሲገባ ‘እንባን ሁሉ ያብሳል… ሞትም ከእንግዲህ ወዲህ አይሆንም፣ ኀዘንም ሆነ ጩኸት ወይም ሥቃይ ከእንግዲህ ወዲህ አይሆንም፣ የቀደሙት ነገሮች [ይጠፋሉ]’ (ራዕይ 21፡4)። እስከዚያው ድረስ ግን አሳዛኝና የስሜት ቀውስ እያንዳንዱን ቅጽበት ያስፈራራል።

ሞት ለኃጢአት የተወሰነ ቅጣት ነው

የኃጢአት ሙሉ ቅጣት መንፈሳዊ ሞት ከአካላዊ ሞት በፊት የሚጀምርበትና በመጨረሻም ወደ ዘላለማዊ ሞት የሚደርስበት ሕያው ሞት ዓይነት ነው (ዮሐንስ 8:21, 24፤ ኤፌ 2:1፤ ራዕይ 2:11፤ 20:6, 14፤ 21:18)። በቅዱሳት መጻሕፍት ውስጥ ሞት የሚመጣው ከእግዚአብሔር ፍርድ ነው። የሞት ፍርድ የአለመታዘዝ ቅጣት ነው። ‘የኃጢአት ደመወዝ ሞት ነው’ (ሮሜ 6:23)። ሞት በእግዚአብሔር የኃጢአት ክፍያና ቅጣት ሆኖ ተፈርዶበታል፣ ምክንያቱም ‘ከሕግ ኃይልና በፈቃዱ ሰው አንድ ጊዜ እንዲሞት ስለተወሰነ’ ነው። ሞት ራሱ አስከፊ ነው። በአጠቃላይ ሰዎች ይፈራሉ። ልንክደው፣ ልንገነጥለው ወይም ራሳችንን ከእሱ ልናዘናጋ ልንሞክር እንችላለን ነገር ግን ሞትን መከላከል ማንም አይቻልም።

ሞት ለኃጢአት ክፍያ የተጣለበት መለኮታዊ ቅጣት ነው (ዘፍ 3:3)። ነገር ግን በእግዚአብሔር የተቋቋመ ነው፡፡ የሚያስገድደው ሥጋዊ እና መንፈሳዊ ሞት እንደ ፍርድ፣ ቅጣት በግልጽ የተወመጠ ነው (ዘፍ 2:17፤ 3:3፣ 19፤ ሕዝቅኤል 18:4፣ 20፤ ሮሜ 5:12፤ 6:23፤ 1ኛ ቆሮ 15:21፤ ኤፌ 2:1፣ 5)

ሞት አስፈሪ እና የማይቀር ነው

በዚህ ምክንያት፣ በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ ሞት በአጠቃላይ እንደ ተፈጥሯዊ እና አስፈሪ ተደርጎ ተገልጿል። የሰው ልጅ ኃጢአት ባይሠራ ኖሮ ሞት አስፈላጊ ባልሆነ ነበር። ሞት የሰው ልጅ ተፈጥሯዊ ውጤት አይደለም ነገር ግን የኃጢአት ሕጋዊ ውጤት ነው፡ ‘የመከራ ሕይወት ፍጻሜ ሞት ይሆናል።’ … የሰው ልጅ ይህ የተረገመ ሕይወት የሞት መጀመሪያ እንጂ ሌላ ሊሆን አይችልም።’ በጣም ክፉ ሰዎች ቢሞቱም እንኳ እግዚአብሔር በዚህ እንደማይደሰት ይነገራል (ሕዝቅኤል 18:23)። በዚህ መልኩ ሞት ሁልጊዜ ያለጊዜው የሚከሰት ነገር ነው (ዘፍ 38:7, 10፤ መዝሙር 55:23፤ 1ኛ ቆሮ 11:29-30)። ሞት ‘በሕዝብ ሁሉ ላይ የተጣለ የሐዘን መጋረጃ እና መጋረጃ’ (ኢሳ 25:7) ጋር ይመሳሰላል።

ለወደቀው የሰው ልጅ ሞት የማይቀር የሕይወት ፍጻሜ ነው። ሁሉም ሰው ኃጢአትን ስለሚሠራ፣ ሞት የጋራ እጣ ፈንታችን ነው (ኢያሱ 23:14፤ 1ኛ ነገ 2:2)። ‘ሕያዋን እንደሚሞቱ ያውቃሉ’ (መክ 9:5)። ‘የሰው አካል ከሞት በኋላ ወደ አፈር ይመለሳል፣ መበስበስንም ያያል። ነገር ግን የሰው ልጅ በፈጠረው ተፈጥሮና ዕጣ ፈንታ ረገድ፣ ሞት ያልተለመደ ነው። ሞት የጨካኝ ኃይል አገዛዝ ተደርጎ ተገልጿል (ሮሜ 5፡14፣ 17)። የሞት ውድመትና ‘የሞት ኃይል ያለው’ የሆነው የዲያብሎስ ግዛት ተብሎ ተገልጿል (ዕብ 2፡14)።

መጥፋትና ሞት የተለያዩ ናቸው

መጥፋት ከሕልውና መጥፋትወይመ መደምሰስ ነው። ሞትም ቅጣት፣ መለያየት፣ መከራ እና ስቃይ ነው። ለእግዚአብሔር ሰዎች፣ የመሞት ሂደት ምንም ይሁን ምን ሰላማዊ ጉዳይ ሊሆን አይችልም። ለአማኝ፣ ሞት ከክርስቶስ ጋር ሙሉ በሙሉ የተሻለ ነገር ለማግኘት መውጣት እና ሽግግርን ያመለክታል (ፊልጵስዩስ 1:21፣ 23)። በክርስቶስ መሞት ማረፍ (ራዕይ 14:13) እና ራስን በእግዚአብሔር እጅ አሳልፎ መስጠት ንው (ሉቃስ 23:35፤ የሐዋርያት ሥራ 7:59። ሞት ለአማኙ አስከፊ ሆኖ ይቀጥላል ምክንያቱም በሥጋዊ አካል በሥቃይ ተቆርጦ ይወድቃልና (2ኛ ቆሮ 5፡1፤ 2ኛ ጴጥ 1፡14)፣ ከዚህ ዓለም ጋር ካሉት ሸቀጦች፣ ፍቅር እና ግንኙነቶች ሁሉ ጋር ያለውን ግንኙነት ከመቁረጥ እና ከመገናኘት ጋር። ጳውሎስ ነገሮችን በዚህ መንገድ ገልጿል፡- ‘ከክርስቶስ ጋር ልሄድና ልኖር ምኞቴ ነው፤ ምክንያቱም ያ እጅግ የተሻለ ነው። ነገር ግን በሥጋ መኖሬ ስለ እናንተ እጅግ አስፈላጊ ነው’ ይላልና (ፊልጵ 1፡23-24)።

በቅዱስ ቃሉ መሠረት የሕይወት ጥልቅ ትርጉም ከእግዚአብሔር ጋር ኅብረት ስለሆነ፣ የሞት ጥልቅ ትርጉም ከእግዚአብሔር ጋር ያለው ኅብረት መቋረጥ ማለት ነው፡፡… ይህ መስተጓጎል መንፈሳዊ ሞት ነው። … በመውደቅ ወቅት በወንድና በሴት ላይ የደረሰው ሞት መንፈሳዊ ሞትን ማካተት አለበት… በተጨማሪም፣ ከውድቀት ጀምሮ እያንዳንዱ የሰው ልጅ በመንፈሳዊ ሞት ሁኔታ ውስጥ ይወለዳል… በውድቀት ጊዜ የሰው ልጅም ለዘላለማዊ ሞትተገዢ ሆነ።’

የሞት ሦስት ገጽታዎች

ከዚያም ከኃጢአት የሚመነጩ ሦስት የሞት ዓይነቶች አሉ፡-

(1) መንፈሳዊ ሞት – ከእግዚአብሔርና ከሕዝቡ ጋር የኅብረት መፍረስና መቋረጥ።

(2) አካላዊ ሞት – የሰውነት ተግባር መበላሸትና መቋረጥ፣ የሰው አካል ከነፍስ የመለያየት ነጥብን ያመለክታል።

(3) ዘላለማዊ ሞት – የማይሻር ብልሽት እና ከእግዚአብሔርና ከመልካም ነገሮች ሁሉ ጋር መገናኘት ማቆም።

ሁሉም የሞት ዓይነቶች በሲኦል ያበቃሉ፣ ዘላለማዊ ስደትን፣ ጥፋትን እና ቅጣትን የሚያጣምር ዘላቂ ቋሚ ሁኔታ ነው። ‘የሞት ፍርሃት’ ‘ለዕድሜ ልክ ባርነት ተገዢ’ ያደርገናል (ዕብ 2፡15)። እንደ መጨረሻ ጠላትም እንፈራዋለን (1ኛ ቆሮ 15፡26)። እውነታው በፍርሃት፣ በንቃተ ህሊና ላይ ከፍተኛ ጭንቀት ያስከትላል። ሞትን እና ከዚያ በኋላም የሚመጣውን እንፈራለን። ከዚያም በኋላ ፍርድ ይመጣል’ (ዕብ 9:27)።

በኃጢአት ምክንያት፣ የሰው ልጆች ደካማ ብቻ ሳይሆኑ የሞቱ ናቸው (ኤፌ 2:1)። ኃጢአተኛ የሆኑ የሰው ልጆች በመንፈሳዊ ጉድለት ብቻ ሳይሆን በእውነቱ በመንፈሳዊ ሞተዋል የሚለውን መረዳት ሲቻል ብቻ ነው የመንፈሳዊ ዳግም መወለድ እና የእድሳት አስፈላጊነትን መረዳት የሚቻለው። ለአካላዊ ሞት የሚሰጠው መፍትሔ በአካላዊ ትንሣኤ ሲሆን ለመንፈሳዊ ሞት የሚሰጠው መፍትሔ በእግዚአብሔር መንፈስ ፍጹም ዳግም መወለድ ነው (ዮሐንስ 3:3, 5, 8)።

6.4 ሙስና እና ብክለት

የሰው ልጅ የተፈጥሮ ሁኔታ መለወጥ

የኃጢአት እውነታ ከተግባር የበለጠ ጥልቅ ነው። በአዳም ኃጢአት የሰው ልጅ ተፈጥሮ ሁኔታ ላይ ለውጥ ነበር። በአዳም ውድቀት የሰው ልጅ ሕገ መንግሥት ተበላሽቶ ‘ሞትን አስገድዶታል።’ ይህ ለውጥ ሙሉ በሙሉ መሠረታዊ ነበር፤ ‘የተፈጥሮ ብልሽት እና ሕፃናት በእናታቸው ማኅፀን ውስጥ እንኳን የሚያዙበት፣ በሰውም ውስጥ ኃጢአትን ሁሉ የሚፈጥር በዘር የሚተላለፍ በሽታ’ ነበር። ኃጢአት የሚቀጥሉትን የሰው ልጆች በሙሉ እንደ ሰውነታቸው ዋና አካል የሚያጠቃ የተወለደ በሽታ ሆነ።

‘የመጀመሪያዎቹ ወላጆቻችን… በኃጢአት ሞተዋል፣ በነፍስና በሥጋ ችሎታቸው ፣ሁሉ ሙሉ በሙሉ ረክሰዋል። እነሱ የሰው ልጅ ሁሉ ሥር ናቸው… በኃጢአት ውስጥ ተመሳሳይ ሞትና የተበላሸ ተፈጥሮ ለዘሮቻቸው ሁሉ ተላልፏል። ከዚህ የመጀመሪያው ብልሽት፣ ሙሉ በሙሉ አቅመ ቢስ፣ አካል ጉዳተኞች፣ እና ከመልካም ነገር ሁሉ ተቃራኒ የምንሆንበት፣ እና ሙሉ በሙሉ ወደ ክፉ የምንዘፈቅበት፣ እውነተኛ ኃጢአት ይቀጥላል።’

ሁለንተናዊ ውስጣዊ ብልሽት

ሁሉም ሰዎች የተወለዱት በተፈጥሮ ውስጥ ያለ ብልሹነት፣ ለክፋት የተገነባ ዝንባሌ፣ ጥልቅ ጉድለት፣ ለጉዳት የሚያደላ፣ እግዚአብሔርን የሚጠሉ እና ከእርሱ ጋር የሚጣሉ ሆነው ነው። ይህ የኃጢአትና የሙስና ሁኔታ የራሳችን የኃጢአት ምንጭና አመጣጥ በውስጣችን መኖሩን ያሳያል። ኃጢአት በውስጣችን አጥፊ ኃይል ሆኖ ይኖራል። ልባችን በሰውነታችን መሃል ክፉና አታላይ ኃይል ነው (ኤር 3:16፤ 7:24፤ 17:9)። ይህ ውስጣዊ ሙስናና ብክለት አንድን ሰው የሚያረክሰው ነው (ኢዮብ 14:4፤ ማቴ 7:16-18፤ 15:19-20)።

መጥፎ ምሳሌ የራሱን ሚና ይጫወታል። ነገር ግን የውጭ ተጽዕኖ ውጤት ወሳኝ አይደለም። ኃጢአትን የምንሠራው በዋነኝነት በደካማ የዘር ሐረግ፣ በአስቸጋሪ ሁኔታዎች፣ በመጥፎ ጓደኝነት፣ በቂ ትምህርት ባለመኖሩ፣ በተበከለ አካባቢ ወይም በክፉ ማኅበረሰብ ምክንያት አይደለም። ‘በሰማያዊ ስፍራም ባሉ የክፋት መንፈሳዊ ኃይሎች’ መካከል ያለ ጥርጥር ክፉነት አለ። ሆኖም ግን፣ በመጽሐፍ ቅዱስ እይታ፣ የኃጢአት ዋነኛ ምንጭ ‘ውስጥ’ ሲሆን፣ እንደ ግለሰብ ብስብዕናችንና ተፈጥሮአችን መሠረት ላይ ነው፡፡ ‘ከሰው ልብ ክፉ አሳብ፣ ዝሙት፣ ስርቆት፣ ግድያ፣ ምንዝርነት፣ መመኘት፣ ክፋት፣ ማታለል፣ ፍትወት፣ ምቀኝነት፣ ስም ማጥፋት፣ ትዕቢት፣ ሞኝነት ይወጣሉ። እነዚህ ሁሉ ክፉ ነገሮች ከውስጥ ይወጣሉ፣ ሰውንም ያረክሳሉ’ (ማርቆስ 7:21-23)። ኃጢአት በጣም መሠረታዊ ከመሆኑ የተነሳ ተፈጥሮአችን ኃጢአተኛ ነው (ኤፌ 2:3)፡፡

እጅግ በጣም ከባዱ የኃጢአት ምንጭ በውስጥ ነው

ሙሉ ተፈጥሮአችን የተበላሸ ስለሆነ፣ ኃጢአትና ክፋት ያለፍላጎታችን፣ በፍላጎታችን ላይ ይወጣሉ። ጫናም ይፈጠራሉ። ክፋት ከውስጣችን እንደሚወጣ፣ ከንቃተ ህሊና በታች፣ ከሰው ልጅ ልብ ውስጥ ካለማወቅ ጥልቀት እንደሚወጣ የግል ግንዛቤ መራራ ህመም ነው። ከእኛ መካከል ስለ ድንጋጤ፣ ስለ አለማመን እንግዳ ስሜት፣ በግል ተጠያቂ ስለሆንንባቸው ጉልህ ስህተቶች ምንም የማያውቅ ማን አለ? ‘አንድን ሰው በጣም የሚያሠቃየውና እንዳያደርግ የማይታዘዘው ነገር ነው።’ ጥፋተኝነትን ከራሳችን ወደ ሌሎች እናዞራለን፣ ለራሳችን ስህተቶች የጥፋተኝነት ስሜትን እና ኃላፊነትን ከራሳችን ወደ ሌላ እናስተላልፋለን፣ ችግራችንን ለአሳዛኝ ክስተቶች፣ ምናልባትም ለማህበራዊ ሁኔታዎች፣ ወይም ለገንዘብ ጫናዎች፣ ወይም ለአንዳንድ ወራዳ የእንስሳት ፍላጎት ወይም በደመ ነፍስ ቅሪት እናስተካክላለን። ኃጢአት የእነዚህን ነገሮች እያንዳንዳቸውን ክፍሎች ያካትታል። ‘ኃጢአት በሁኔታዎች ውስጥ ከተደበቀ፣ ኃላፊነቱ የሁሉም ነገር ፈጣሪና ደጋፊ ለሆነው ለእርሱ መከፈል አለበት። ከዚያም ሰው ነፃ ይወጣል።’ ይሁን እንጂ ቅዱሳት መጻሕፍት የኃጢአትን አመጣጥ እንደ ፈቃድ መዛባት ይገልጻሉ። ዋናውን ችግር የልብ ብልሹት እንደሆነ ይገልጻል። የኃጢአት አመጣጥ በፍጡር ውስጥ የሚገኝ ሲሆን አስፈላጊው ተፈጥሮው በግል ስህተትና በመንፈሳዊ ዓመፅ ተለይቶ ይታወቃል። ሳይታረም ሲቀር፣ ኃጢአት ከውስጥ ያጠፋናል።

6.5 መገለልና አለመቻል

የተበላሹ ግንኙነቶች

የሰው ሕይወት ዋና ዓላማው የፍቅር የግል ግንኙነቶች ሙላት ነው። ከእግዚአብሔር ጋር መስተጋብራዊ ግንኙነት እና ከሌሎች ሰዎች ጋር ኅብረት በዓለም ውስጥ ትልቅ ነገር ነው። ኃጢአት በእግዚአብሔርና በሰው ልጆች መካከል ያለውን ግንኙነት የሚያበላሽ ተግባር ነው። ዓላማዊ የግንኙነት መፈራረስ ከእግዚአብሔር የተወሰነ የመለያየት ሁኔታ ያስከትላል (ኢሳ 59:2)። አዳምና ሔዋን የእግዚአብሔርን ጓደኝነትና ወዳጅነት የሚያውቁበት ከኤደን ገነት ተባረሩ (ዘፍ 3:23-24)። ቃየን ወንድሙን ከገደለ በኋላ ከእግዚአብሔር ፊት ወጣ (ዘፍ 4:16)። የእስራኤል ሕዝብ ከእግዚአብሔር ፊት ወጥቶ ወደ ባቢሎን በግዞት ተባረረ (2 ነገ 24:20)። እነዚህና ሌሎችም ምሳሌዎች የሰው ልጅ ከእግዚአብሔር የመገለልን ሁኔታ ያመለክታሉ፡፡ በሩቅ አገርም በግጭት እና በውጥረት ሁኔታዎች ውስጥ እንደ ባዕዳን ሆነው ይኖራል (ሉቃስ 15:13)። ኃጢአት ለእግዚአብሔር፤ እርስ በርሳችንና ለራሳችንም ጭምር እንግዶች ያደርገናል። ከፈጣሪያቸው በመለያየት ሁኔታ ውስጥ፣ ኃጢአተኞች ግራ ይጋባሉ፣ ክእግዚአብሄርም ይሻሻሉ ከእግዚአብሄርም ቤት ርቀው ይገኛሉ።

ጠላትነት እና እርዳታ የለሽ መሆን

ሆኖም፣ መለያየት ከኃጢአት የሚመጣውን የግንኙነትና ውድመት ለመግለጽ በጣም ቀላል ቃል ነው። ኃጢአት ከእግዚአብሔር በጣም ሩቅ የሚያደርገን ብቻ ሳይሆን ከእርሱም ያርቀናል። ከእግዚአብሔርና ከሌሎች ፍጥረታት ጋር ያለን ወዳጅነት የሰው ልጅ የመሆን ዓላማ ከሆነ፣ መገለል የኃጢአት ዋናው ውጤት ነው። ሐዋርያው ​​ጳውሎስ ከክርስቶስ ውጭ ስለሆኑ እና ከእግዚአብሔር መገኘት የራቁ ሰዎችን “የተለዩ” (ኤፌ 2፡12) ሲል ተናግሯል፤ ከዚህም በላይ ደግሞ “እንግዶችና መጻተኞች” ይለዋል (ኤፌ 2፡19)፣ “ከእግዚአብሔር ሕይወት የተገለሉም ይላል” (ኤፌ 4፡18)። በሌላ ቦታ ደግሞ ጳውሎስ ከእግዚአብሔር መራቅን ከእግዚአብሔር ጋር ከሚፈጸም ጥቃት ጋር ያያይዘዋል (ቆላ 1፡21)። ከእግዚአብሔር መራቅ ከእግዚአብሔር የመለየት ሁኔታ እንዲሁም ለእርሱ Yለንን ጥላቻ የሚያሳይ ሃሳብ ነው። ኃጢአተኞች እንደመሆናችን መጠን የእግዚአብሔር ‘ጠላቶች’ ነን፤ ለፈጣሪና ለሌሎች ፍጥረታት ያለን ጥላቻ በክርስቶስ ሞት ምክንያት እርቅ ያስፈልጋል (ሮሜ 5፡10)።

ከእግዚአብሔር መራቅ ሙሉ በሙሉ አቅመ ቢስነት ውስጥ ይጥለናል። ‘በሥጋዊ ነገሮች ላይ ያተኮረ አስተሳሰብ’ እግዚአብሔርን ማወቅ፣ እግዚአብሔርን መታዘዝ ወይም እግዚአብሔርን ማስደሰት አይችልም። ይልቁንም መንፈሳዊ ሁኔታው ​​ሞትና ለእግዚአብሔር ጥላቻ ነው (ሮሜ 8:6-8)። በጥፋተኝነት፣ በመከራና በሞት ውስጥ ያለን ችግር ከውስጣችን ማምለጥ የማንችልበት ነው። ሁኔታው ​​እጅግ አደገኛ የሆነ፣ ራሳችንን ማዳን የማንችልበት ፍጹም አደጋ ነው። በራሳችን “እግዚአብሔርን ሙሉ በሙሉ የሚያስደስት ነገር ማድረግ፣ መናገርም ወይም ማሰብም አንችልም፡፡ የሕይወታችንን መሠረታዊ አቅጣጫ ከኃጢአትና የራስ ፍቅር ወደ እግዚአብሔር ፍቅር መለወጥ አንችልም።” ምንም እንኳን አንዳንዶቻችን በራሳችን ጥረትና ፈቃድ በውጫዊ መልኩ የተከበረ ሕይወት መምራት የምንችል ብንሆንም፣ እግዚአብሔርን መምረጥ አንችልም። እንደምናደርገው ብናስብም፣ እግዚአብሔርን በደመ ነፍስ አንፈልግም ወይም በእውነት አንፈልገውም። ዝንባሌዎቻችን እና ግፊቶቻችን እግዚአብሔርን እና ሌሎችን ከመውደድ ይልቅ ወደ ራሳችን ፍቅር ያመራሉ። ኃጢአት ለእግዚአብሔር ተገቢውን ምላሽ እንዳንሰጥ ይከለክለናል።

ባሪያ እና ኃይል የሌለው መሆን

ኃጢአት ባሪያ ያደርጋል (ዮሐንስ 8:44)። የወደቀው የሰው ልጅ በምርኮ እና ከርኵሰት ከዓመፅም ባርነት ጋር የተቆራኘ ነው (ሮሜ 6:16-19)። የኃጢአት ኃይል በእኛ ላይ እጅግ ደካማነ ኃይል የለሽ እንድንሆን ያደርገናል። ተጽዕኖው የተሳሳተ አስተሳሰብን እና መጥፎ ድርጊትን ሙሉ በሙሉ ማስወገድ አንችልም። የሰው ልጅ ሁኔታ በራሳችን መንፈሳዊ አካል ጉዳተኞች እንድንሆን፣ በንስሐ እና በእምነት ወደ ክርስቶስ መምጣት የማንችልበት ደረጃ ላይ ደርሷል (ዮሐንስ 6:44)። መልካም እና ትክክል የሆነውን ማድረግ ልንፈልግ እንችላለን፣ ነገር ግን በራሳችን ልናሳካው አንችልም። ምክንያቱም ‘በውስጣችን መልካም ነገር የለም’፣ ምንም እንኳን ጥሩ ዓላማ ቢኖረንም፣ የክፋት ባሪያነታችን ማድረግ የማንፈልገውን ክፉ ነገር እንድናደርግ ስለሚያደርገን ነው (ሮሜ 7:17-19)።

‘ሰው፣ በኃጢአት ሁኔታ በመውደቁ፣ ከደኅንነት ጋር ተያይዞ ለሚመጣ ለማንኛውም መንፈሳዊ መልካም ነገር የፈቃደኝነት ችሎታውን ሙሉ በሙሉ አጥቷል፤ ስለዚህ፣ ተፈጥሯዊ ሰው፣ ያንን መልካም ነገር ሙሉ በሙሉ የሚጠላ እና በኃጢአት የሞተ፣ በራሱ ኃይል ራሱን መለወጥ ወይም ራሱን ለዚያ ማዘጋጀት የማይችል ሆኖአል።’

‘እኛ ተጎጂዎች የሆንነው የተወለድንበት እና የምንጠመቅበት የወደቀው የሰው ልጅ የኃጢአት ሁኔታ እኛ በግላችን ተጠያቂ የማንሆንበት ሁኔታ ሰላለ ነው’። ሆኖም ግን፣ ኃላፊነት የሚሰማን፣ ፈቃደኛ ተጎጂዎች ነን፡፡ እዚህ ላይ መወገድ ያለባቸው ሁለት ጽንፎች አሉ፡ (1) የግል ኃላፊነታችንን እና የጥፋተኝነት ስሜታችንን ለማስወገድ እንደ እርምጃ የምንወስድበት የኃጢአት ሁኔታ ላይ ማተኮር እና (2) ኃጢአት በጥረት ብቻ ማምለጥ እንደሚቻል እስከማሰብ ድረስ በግል ኃላፊነታችን ላይ ክብደት ማስቀመጥ።

ልማዶችን መቀየር ሁኔታዎቻችንን እና ልምዳችንን ሊያሻሽል ይችላል፣ ነገር ግን በራሳቸው ለእግዚአብሔር ያለንን አመለካከት አያሻሽሉም ወይም ከእግዚአብሔር ጋር ያለንን ግንኙነት በተጨባጭ የተበላሸ ሁኔታ አይለውጡም። ሰዎች ባህሪያቸውን ሊቀይሩ ይችላሉ። ራስን ለመጠበቅ አገልግሎት፣ የተወሰኑ ኃጢአቶች ሊገደቡ እና ሊገቱ ይችላሉ። ነገር ግን ይህ በቀላሉ የማቆያ ተግባር ነው። ማጽዳት፣ ማጥፋት ወይም ማስወገድ አይደለም።  የባህሪ ማሻሻያ እድሳት አይደለም።

ከእግዚአብሔር ጋር በተያያዘ፣ ኃጢአተኛ ሰዎች ኃይል የላቸውም። እግዚአብሔር ራሱ እርምጃ መውሰድ አለበት (ኢሳ 59:16፤ ሮሜ 5:6)። አንድ ሰው ‘በኢየሱስ ክርስቶስና በተሰቀለው’ ላይ እምነት እንዲኖረው የእግዚአብሔር መገለጥ እና የመንፈስ ቅዱስ ሥራ ያስፈልገዋል (1ቆሮ 2:2, 10)። ኃጢአት ‘የዚህ ዓለም አምላክ’ ተጽዕኖ በማድረግ ለአጭር ጊዜ ብቻ ሳይሆን ለእግዚአብሔር እውነት ዕውር ያደርገናል። መንፈሳዊ ዕውርነት ሥነ ምግባራዊና መንፈሳዊ እውነታዎችን ለመለየት ሙሉ በሙሉ አለመቻልን ያስከትላል፤ በዚህም ምክንያት ኃጢአተኛ የሰው ልጆች ክፉን እንደ መልካም ነገር አድርገው ይደግፋሉ (ሮሜ 1:24-32)። ‘በእግዚአብሔር መንፈስ ካልተማርን’ ሙሉ በሙሉ ‘ከእግዚአብሔር የተሰጡንን በነፃነት መረዳት’ አንችልም (1ቆሮ 2:12-14)። ‘የክርስቶስን የክብር ወንጌል ብርሃን’ ማየት የምንችለው በእግዚአብሔር መንፈስ እርዳታ ብቻ ነው (2ቆሮ 4:4)።

6.6 የሰይጣን ኃይል

ኃጢአት በመሠረቱ ሰይጣናዊ ነው

መንፈሳዊ ሞት ከእግዚአብሔር ጋር ያለመተሳሰብ እና ከእግዚአብሔር የመገለል ሁኔታ መሆኑን ተመልክተናል፤ ይህም ከልብ የእግዚአብሔር ጠላትነት ነው። ይህ ጠላትነት በሰው ደረጃ ብቻ የሚከሰት አይደለም፤ ምክንያቱም የእግዚአብሔር ጥላቻ በዲያብሎስና በመላእክቱ አእምሮና ፈቃድ ውስጥ ኃይልን አግኝቷል። የኃጢአት ምንጭና መጠን ሰይጣናዊ ነው፣ ኃጢአትም ራሱ በመሠረቱ አጋንንታዊ ተፈጥሮ አለው።

የሰይጣን ዓለም የተገነባው በኃጢአት ላይ ነው።

የኃጢአት ዓለም በሰይጣን ኃይል ውስጥ ነው። የኃጢአት እውነታ ወደ ሰይጣን ግዛት ይወስደናል፣ ዲያብሎስ ለእግዚአብሔር ካለው ጠላትነት ጋር ተመሳሳይ አቅጣጫ ይመራል። እያንዳንዱ የተለየ ኃጢአት ጉልበቱን የሚያገኘው ከዲያብሎስ ነው፣ እና ከክርስቶስ ውጭ እያንዳንዱ ግለሰብ ኃጢአተኛና በሰይጣን ኃይል ስር ነው። በዚህ መልኩ፣ ሰይጣን ‘የዚህ ዓለም ገዥ’ (ዮሐንስ 16:11) እና ‘የዚህ ዓለም አምላክ’ (2 ቆሮ. 4:4) ተብሎ ይነገራል። በኃጢአት ውስጥ፣ የሰው ልጅ መንግሥቱ በኃጢአት ላይ የተገነባው በሰይጣን ቁጥጥር ስር ነው።

ከክርስቶስ ውጭ፣ ኃጢአተኞች በሰይጣን ኃይል ውስጥ ይተኛሉ

የኃጢአት ባሪያ መሆን የወደቀውን የሰው ልጅ ፈቃድ ‘ለዲያብሎስ ኃይል ተገዢ ያደርገዋል፡፡ ራሳችሁን እንደ ታዛዥ ባሪያዎች አድርጋችሁ ለማንም ብታቀርቡ፥ ለምትታዘዙለት ባሪያዎች እንደ ሆናችሁ አታውቁምን? ወይም ለሞት የሚዳርገው የኃጢአት ወይም ወደ ጽድቅ የሚመራው የመታዘዝ ባሪያዎች እንደ ሆናችሁ አታውቁምን?’ (ሮሜ 5:16)።

የዓለም ታሪክ አስከፊ መንፈሳዊ ትግል ነው

ይህንን ከተናገርን በኋላ የሰይጣን ኃይል በእግዚአብሔር ሉዓላዊ ሥልጣን ሥር ነው። ‘የዓለም ታሪክ በጭፍን የሚሰራ የዝግመተ ለውጥ ሂደት አይደለም፣ ነገር ግን አስፈሪ ድራማ እና ለዘመናት የዘለቀ መንፈሳዊ ትግል ነው፡፡ በክርስቶስ እና በተቃዋሚው ክርስቶስ መካከል፣ እንዲሁም በእግዚአብሔር እና በሰይጣን መካከል የሚደረግ ታላቅ ጦርነትም ነው።’

በኢየሱስ ክርስቶስ የተጋለጠ እና የተገለለ

በክርስቶስ በመታመን፣ ሕይወታችን ‘በሰይጣን እጅ ሳይሆን በእግዚአብሔር እጅ ነው… ’ (ራዕይ 19:20)። ከላይ የጀመርነውን ነጥብ እንደምናስታውሰው ኃጢአት ራሱ በእግዚአብሔር ፈቃድ ውስጥ ነው። የፍጥረታቱን ዓመፅ እና ውድመት የፈቀደበት ዓላማም በትክክል ከእርሱ የበለጠ መልካም ነገር ማምጣትና ኃጢአተኛ ፍጥረታቱን በኢየሱስ ክርስቶስ ማንነትና ሥልጣን ሥራ ለማስታረቅ እና ለማደስ ነው።